จีนทดสอบกู้คืนจรวดกลางทะเลสำเร็จ ก้าวสำคัญสู่ยุคจรวดรีไซเคิลท้าชน SpaceX

จีนประสบความสำเร็จในการทดสอบระบบกู้คืนจรวดจากทะเลเป็นครั้งแรก นับเป็นอีกก้าวสำคัญของโครงการพัฒนาจรวดแบบนำกลับมาใช้ใหม่ ซึ่งเป็นเทคโนโลยีที่มีความสำคัญอย่างมากในการลดต้นทุนการส่งดาวเทียมและภารกิจอวกาศในอนาคต

การทดสอบครั้งนี้เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 10 กรกฎาคม 2026 โดยจรวด Long March 10B ถูกปล่อยขึ้นจากศูนย์ปล่อยจรวดที่มณฑลไห่หนาน ก่อนนำดาวเทียมเข้าสู่วงโคจรได้สำเร็จ จากนั้นประมาณ 6 นาทีหลังจากที่บูสเตอร์แยกตัวกับจรวดท่อนบน บูสเตอร์ได้ร่อนกลับลงสู่ทะเลในแนวดิ่ง และถูกกู้คืนโดยแท่นลอยน้ำที่ติดตั้งตาข่ายรับจรวดได้สำเร็จ ซึ่งถือเป็นการกู้คืนบูสเตอร์ของจรวดระดับวงโคจรครั้งแรกของจีน ที่น่าสนใจคือ บูสเตอร์ไม่ได้ร่วงไปเฉย ๆ แบบจรวดทั่วไป แต่มีการใช้เครื่องยนต์ชะลอความเร็วและควบคุมทิศทางด้วย

ระบบกู้จรวดของจีนได้รับการพัฒนาโดยบริษัท China Academy of Launch Vehicle Technology (CALT) ซึ่งเลือกใช้คนละวิธีกับ SpaceX โดย CALT ไม่ได้เลือกใช้ Landing Leg เหมือนกับจรวด Falcon 9 แต่วิศวกรของ CALT เลือกใช้รูปแบบตาข่ายรับบูสเตอร์ที่ติดตั้งอยู่บนแท่นลอยกลางทะเล เมื่อบูสเตอร์ของ Long March 10B ลดระดับลงมาถึงตำแหน่งที่กำหนด ตะขอที่ติดอยู่กับตัวจรวดจะเกี่ยวเข้ากับตาข่าย ทำให้สามารถรับน้ำหนักและหยุดการตกได้อย่างปลอดภัย

CATL บอกว่า คอนเซปต์นี้มีข้อดีหลายอย่างมาก อย่าง ลดน้ำหนักของจรวดเพราะไม่ต้องติดตั้งขาสำหรับลงจอด, เพิ่มพื้นที่และน้ำหนักบรรทุก อีกทั้งยังรองรับการลงจอดในสภาพแวดล้อมหลายรูปแบบ โดย Long March 10B สามารถส่งสัมภาระขึ้นสู่วงโคจรต่ำของโลกได้อย่างน้อย 16 ตัน ซึ่งถือว่าอยู่ในระดับใกล้เคียงกับจรวดเชิงพาณิชย์ขนาดใหญ่ในปัจจุบัน

FYI: วงโคจรต่ำ (Low Earth Orbit หรือ LEO) คือบริเวณวงโคจรรอบโลกที่ระดับความสูงประมาณ 160 ถึง 2,000 กิโลเมตรจากพื้นผิวโลก

ตลอดเกือบสิบปีที่ผ่านมา จีนลงทุนอย่างต่อเนื่องในการพัฒนาเทคโนโลยีจรวดแบบใช้ซ้ำอีกรอบ โดยมีทั้งหน่วยงานภาครัฐและบริษัทเอกชนหลายแห่งเข้าร่วมพัฒนา เป้าหมายสำคัญของเทคโนโลยีนี้คือการลดต้นทุนในการปล่อยจรวด เนื่องจากบูสเตอร์เป็นชิ้นส่วนที่มีราคาสูงที่สุดของจรวด หากสามารถนำกลับมาใช้งานได้หลายครั้ง จะช่วยลดค่าใช้จ่ายในการส่งดาวเทียมและภารกิจอวกาศได้อย่างมหาศาล

อย่างไรก็ตาม ผู้เชี่ยวชาญมองว่า แม้จีนจำประสบความสำเร็จขั้นต้น แต่ SpaceX ยังคงเป็นผู้นำเรื่องการนำจรวจมาใช้ซ้ำอยู่ โดย SpaceX เริ่มกู้คืนบูสเตอร์ Falcon 9 ได้ตั้งแต่ปี 2015 และปัจจุบันมีการลงจอดสำเร็จมากกว่า 600 ครั้ง รวมถึงสามารถนำบูสเตอร์บางลำกลับมาใช้งานซ้ำได้หลาย 10 เที่ยว นอกจากนี้ บริษัทยังเดินหน้าพัฒนาระบบ Starship ซึ่งมีเป้าหมายให้ทั้งจรวดและยานอวกาศสามารถนำกลับมาใช้ใหม่ได้ทั้งหมด

อย่างไรก็ตาม ความสำเร็จของจีนครั้งนี้สะท้อนให้เห็นว่า จีนกำลังเร่งลดช่องว่างทางเทคโนโลยีกับสหรัฐฯ อย่างต่อเนื่อง และอาจกลายเป็นคู่แข่งสำคัญในตลาดการปล่อยดาวเทียมเชิงพาณิชย์ในอนาคต

ที่มา Reuters

วัชรกุล พัฒนาประทีป