Pop Mart ฟ้องแพลตฟอร์ม 3D-printing ฐานปล่อยไฟล์ Labubu ให้ผู้ใช้พิมพ์เล่นเอง

Pop Mart ยื่นฟ้อง Bambu Lab บริษัทผู้พัฒนาเทคโนโลยีการพิมพ์สามมิติ Bambu Lab ฐานปล่อยให้ไฟล์โมเดลของตัวละครเผยแพร่บนแพลตฟอร์มออนไลน์ ทำให้แฟนๆ พิมพ์ตุ๊กตาลาบูบูขึ้นมาเองที่บ้านได้

คดีนี้ยื่นฟ้องในประเทศจีนเมื่อเดือนนี้ โดยพุ่งเป้าไปที่บริษัท Bambu Lab ซึ่งมีสำนักงานใหญ่ในเมืองเซินเจิ้น รวมถึงแพลตฟอร์ม MakerWorld ชุมชนออนไลน์ที่เปิดให้ผู้ใช้แบ่งปันไฟล์โมเดลสำหรับเครื่องพิมพ์ 3 มิติ

เนื่องจากเว็บไซต์ดังกล่าวเผยแพร่ไฟล์ที่จำลองตัวละครลาบูบูโดยไม่ได้รับอนุญาต ทำให้ผู้ใช้สามารถดาวน์โหลดไปพิมพ์เป็นตุ๊กตาที่มีรูปร่างใกล้เคียงของจริงได้ด้วยเครื่องพิมพ์ 3 มิติแบบตั้งโต๊ะ ซึ่งอาจเป็นการเลี่ยงการซื้อสินค้าผ่านช่องทางค้าปลีกอย่างเป็นทางการ

การดำเนินคดีครั้งนี้ไม่ได้ฟ้องร้องผู้ใช้งานที่พิมพ์ของเล่นใช้เอง แต่เน้นไปที่การเผยแพร่ไฟล์ดิจิทัล ซึ่งแพลตฟอร์มดังกล่าวมีส่วนเอื้อให้เกิดการกระจายแบบจำลองที่ละเมิดลิขสิทธิ์ และไม่ดำเนินการลบไฟล์ออกแม้จะได้รับการแจ้งเตือน บริษัทมองว่าสถานการณ์นี้เป็นส่วนหนึ่งของ “ตลาดมืด” ของสินค้าลอกเลียนแบบที่กำลังขยายตัว อาจกระทบต่อธุรกิจลิขสิทธิ์ รวมถึงความสัมพันธ์กับผู้ค้าปลีกและนักสะสม

ประเด็นนี้สะท้อนความท้าทายใหม่ของกฎหมายทรัพย์สินทางปัญญาในยุคดิจิทัล เมื่อแพลตฟอร์มแชร์ไฟล์โมเดล 3 มิติเติบโตอย่างรวดเร็ว การออกแบบดิจิทัลเพียงไฟล์เดียวสามารถถูกดาวน์โหลดและแปลงเป็นวัตถุจริงได้ทันทีผ่านเครื่องพิมพ์ 3 มิติ

สำหรับ Labubu ถือเป็นหนึ่งในตัวละครที่โดดเด่นที่สุดของ Pop Mart โดยถูกออกแบบโดยนักวาดภาพประกอบ Kasing Lung และเริ่มได้รับความนิยมหลังร่วมมือกับ Pop Mart ในปี 2019 ผ่านรูปแบบการขายแบบ “กล่องสุ่ม” (Blind Box) ที่ผู้ซื้อไม่รู้ล่วงหน้าว่าจะได้ตัวละครแบบใด ฟิกเกอร์ลาบูบูถูกผลิตออกมาหลายซีรีส์ รวมถึงรุ่นลิมิเต็ดเอดิชัน ซึ่งบางรุ่นเป็นที่ต้องการอย่างสูงในหมู่นักสะสม

ไฟล์โมเดลที่เป็นประเด็นในคดีนี้ถูกเผยแพร่ผ่าน MakerWorld ซึ่งเปิดตัวในปี 2023 ในฐานะศูนย์กลางสำหรับไฟล์โมเดลที่สามารถพิมพ์ด้วยเครื่อง 3 มิติได้ แพลตฟอร์มนี้มีคลังไฟล์จำนวนมากจากผู้ใช้งานทั่วโลก แถมโมเดลบางแบบสามารถพิมพ์ออกมาได้อย่างละเอียดในราคาที่ถูกกว่าตุ๊กตาของแท้ที่จำหน่ายตามร้านอย่างมาก

ที่ผ่านมา Pop Mart มีการปกป้องทรัพย์สินทางปัญญาของตนอย่างเข้มงวด โดยในปี 2025 ทางการจีนสามารถยึดสินค้าลาบูบูปลอมได้มากกว่า 1.8 ล้านชิ้น แต่เมื่อเครื่องพิมพ์ 3 มิติสำหรับผู้บริโภคเข้าถึงได้ง่ายขึ้น บริษัทต่างๆ ก็ต้องเผชิญความเสี่ยงใหม่ เพราะสินค้าจริงอาจถูกผลิตซ้ำจากไฟล์ดิจิทัลที่ถูกแชร์บนอินเทอร์เน็ต

คดีดังกล่าวคาดว่าจะเริ่มเข้าสู่กระบวนการพิจารณาในศาลจีนช่วงต้นเดือนเมษายนนี้ หากศาลตัดสินให้แพลตฟอร์มอย่าง MakerWorld ต้องรับผิดชอบมากขึ้นต่อเนื้อหาที่ผู้ใช้อัปโหลด ก็อาจทำให้ชุมชนแบ่งปันไฟล์โมเดล 3 มิติทั่วโลกต้องเพิ่มมาตรการตรวจสอบและคัดกรองเนื้อหาอย่างเข้มงวดมากขึ้น

ที่มา designtaxi

หนุ่ย แซ่แต้

นักเขียนสาย Introvert ที่ชื่นชอบเรื่องนวัตกรรมและความคิดสร้างสรรค์ ใช้เวลาว่างกับ มังงะ, เสียงเพลงและ idol